DR. İSMAİL FEHMİ CUMALIOĞLU ŞEHİR HASTANESİ

Tekirdağ Dr. İsmail Fehmi Cumalıoğlu Şehir Hastanesi Palyatif Kritik Bakım Servisi

Tarihçe

Tekirdağ Dr. İsmail Fehmi Cumalıoğlu Şehir Hastanesi’nin hizmete başlamasıyla birlikte 12 yatak kapasitesiyle palyatif bakım hizmeti sunmaya başlayan servisimiz, zaman içerisinde artan hasta gereksinimleri, gelişen bakım modelleri ve multidisipliner hizmet anlayışı doğrultusunda kapasitesini ve hizmet kapsamını genişletmiştir.

Yoğun bakım sonrası ileri düzey bakım gereksinimi bulunan hastaların, Evde Sağlık Hizmetlerinden yönlendirilen hastaların ve ileri evre onkolojik hastaların bakım ihtiyaçlarının bütüncül olarak ele alınması; mekanik ventilasyon, trakeostomi bakımı, ileri yara bakımı, beslenme desteği, rehabilitasyon, psikososyal destek ve hasta-aile eğitimlerinin hizmet kapsamına dahil edilmesiyle servisimizin bakım modeli zaman içerisinde gelişmiştir.

Başlangıçta 12 yatakla hizmet veren servisimiz, bugün 22 yatak kapasitesine ulaşmış ve 1 Eylül 2026 tarihi itibarıyla “Palyatif Kritik Bakım Servisi” olarak tescillenmiştir.

Servisimiz

Palyatif Kritik Bakım Servisimiz, palyatif bakım gereksinimi bulunan hastaların tıbbi tedavilerinin yanı sıra fiziksel, psikolojik, sosyal, fonksiyonel, beslenme ve manevi gereksinimlerinin bütüncül bir yaklaşımla ele alındığı, ileri düzey bakım uygulamalarının gerçekleştirildiği multidisipliner bir hizmet birimidir.

Servisimiz 22 yatak kapasitesiyle hizmet vermektedir. Servisin sorumlu hekimi Doç. Dr. Gökmen Özceylan olup, hekim kadrosunda ayrıca 1 Aile Hekimliği Uzmanı ve 1 Dahiliye Hekimi bulunmaktadır.

Servisimizde aylık ortalama 35–40 hasta yatışı gerçekleştirilmekte ve yılda yaklaşık 400 hastaya hizmet sunulmaktadır.

Hasta Kabul Grupları

İlgili mevzuat, hastaların klinik durumları ve palyatif bakım gereksinimleri doğrultusunda servisimize başlıca üç hasta grubundan kabul yapılmaktadır:

1. Yoğun bakım ünitelerinden devralınan hastalar

Yoğun bakım tedavi süreci tamamlanan ancak ileri düzey bakım, mekanik ventilasyon desteği, trakeostomi bakımı, yara bakımı, rehabilitasyon veya palyatif bakım gereksinimi devam eden hastalar uygun klinik değerlendirmeler sonrasında servisimize kabul edilmektedir.

2. Evde Sağlık Hizmetlerinden yönlendirilen hastalar

Evde Sağlık Hizmetleri tarafından takip edilmekte olan ve klinik durumunda değişiklik gelişen, hastanede ileri değerlendirme veya tedavi gereksinimi ortaya çıkan hastaların servisimize kabulü sağlanmaktadır. Hastaların tedavi sonrasında yeniden ev ortamına güvenli bir şekilde geçebilmesi amacıyla Evde Sağlık Hizmetleri ile sürekli koordinasyon içerisinde çalışılmaktadır.

3. İleri evre ve terminal dönem onkolojik hastalar

İleri evre veya terminal dönemde bulunan onkolojik hastalarda temel amaç; ağrı ve diğer semptomların kontrolünün sağlanması, beslenmenin değerlendirilmesi ve desteklenmesi, hastanın yaşam kalitesinin artırılması ve hem hastaya hem de ailesine psikososyal destek sağlanmasıdır.

Servisimizde hizmet verilen hastaların yaklaşık %30’unu yoğun bakım ünitelerinden devralınan hastalar, %35’ini Evde Sağlık Hizmetlerinden yönlendirilen hastalar ve %30’unu onkolojik hastalar oluşturmaktadır. Diğer kliniklerden palyatif bakım gereksinimi nedeniyle yönlendirilen hastalara da klinik değerlendirme doğrultusunda hizmet verilmektedir.

Multidisipliner Ekip

Palyatif Kritik Bakım Servisimizin temel özelliklerinden biri, hasta bakımının multidisipliner bir ekip tarafından yürütülmesidir.

Servisimizde tam zamanlı olarak;

• 1 Sosyal Çalışmacı
• 1 Psikolog
• 1 Diyetisyen
• 1 Fizyoterapist
• 1 Manevi Destek/İnanç Uzmanı
• 1 Dil ve Konuşma Terapisti
• 1 İş ve Uğraşı Terapisti

görev yapmaktadır.

Multidisipliner ekip tarafından hastaların fiziksel ve tıbbi gereksinimlerinin yanı sıra beslenme, mobilizasyon, iletişim, yutma fonksiyonları, günlük yaşam aktiviteleri, psikolojik ve sosyal durumları ile manevi gereksinimleri değerlendirilmekte ve hastaya özel bakım planı oluşturulmaktadır.

Servisimiz aynı zamanda Evde Sağlık Hizmetleri ile tam zamanlı koordinasyon içerisinde çalışmaktadır. Bu koordinasyon sayesinde hastaların servise kabulünden tedavi ve bakım süreçlerine, taburculuk planlamasından ev ortamındaki bakımın devamlılığına kadar bütün süreçlerin kesintisiz biçimde yürütülmesi hedeflenmektedir.

Özellikli Uygulamalar ve İleri Bakım Hizmetleri

Palyatif Kritik Bakım Servisimizde hastaların klinik gereksinimleri doğrultusunda çeşitli özellikli ve ileri düzey bakım uygulamaları gerçekleştirilmektedir.

Bu kapsamda;

• PEG (Perkütan Endoskopik Gastrostomi) açılması ve takibi,
• Basınç yaralarının değerlendirilmesi ve tedavisi,
• Uygun hastalarda VAC (Negatif Basınçlı Yara Tedavisi) uygulanması,
• Ev tipi mekanik ventilatöre bağlı hastaların bakım ve takipleri,
• Mekanik ventilatörden ayırma (weaning) süreçlerinin planlanması ve yürütülmesi,
• Trakeostomili hastaların bakım ve takipleri,
• Uygun hastalarda dekanülasyon süreçlerinin değerlendirilmesi ve uygulanması,
• Beslenme desteğinin planlanması ve takibi,
• Hastaların fonksiyonel durumlarının değerlendirilmesi ve rehabilitasyon süreçlerinin yürütülmesi

gerçekleştirilmektedir.

Özellikle yoğun bakım sonrası servisimize kabul edilen hastalarda amaç yalnızca hastanın mevcut klinik durumunun sürdürülmesi değil; mümkün olan hastalarda fonksiyonel kapasitenin artırılması, mekanik ventilatör desteğinin azaltılması, dekanülasyonun sağlanması ve hastanın uygun şartlarda ev ortamına veya bir sonraki bakım basamağına hazırlanmasıdır.

Onkolojik Hastalarda Palyatif Bakım

İleri evre ve terminal dönem onkolojik hastalarda hastanın yaşam kalitesinin korunması ve semptom yükünün azaltılması temel hedeflerimiz arasındadır.

Bu hastalarda;

• Ağrı palyasyonu ve semptom kontrolü,
• Beslenme durumunun değerlendirilmesi,
• Uygun beslenme desteğinin planlanması,
• Hastaya psikolojik ve sosyal destek sağlanması,
• Hasta yakınlarına ve bakım verenlere psikososyal destek verilmesi,
• Hasta ve ailesinin bakım süreci konusunda bilgilendirilmesi

multidisipliner ekip tarafından birlikte yürütülmektedir.

Hastanın yalnızca hastalığına değil, yaşam kalitesine ve bireysel gereksinimlerine odaklanan bir bakım yaklaşımı benimsenmektedir.

Hasta, Aile ve Evde Bakım Eğitimleri

Palyatif bakım sürecinin önemli bileşenlerinden biri de hasta yakınlarının ve bakım verenlerin evde bakım sürecine hazırlanmasıdır.

Servisimizde hasta ve ailelerin eğitimine yönelik özel olarak hazırlanmış eğitim videoları, yazılı dokümanlar ve uygulamalı eğitim materyalleri bulunmaktadır.

Bu eğitimlerde özellikle;

• Trakeostomi bakımı,
• PEG bakımı ve beslenme,
• Yara bakımı,
• Basınç yaralarının önlenmesi,
• Hasta pozisyonlandırma,
• Ev tipi mekanik ventilatör kullanımı,
• Sekresyon ve solunum yolu bakımı,
• Hastanın günlük temel bakım gereksinimleri,
• Güvenli hasta transferi ve mobilizasyon

gibi evde bakım sürecinde hasta yakınlarının ihtiyaç duyabileceği konular ele alınmaktadır.

Servisimizde oluşturulan eğitim alanında, hasta yakınları ve bakım verenler taburculuk öncesinde eğitim almakta ve gerekli bakım uygulamalarını sağlık profesyonellerinin gözetiminde öğrenebilmektedir.

Bu eğitim modeliyle hastane ortamından ev ortamına geçişin güvenli hâle getirilmesi, bakım verenlerin bilgi ve becerilerinin artırılması ve gereksiz yeniden hastane başvurularının azaltılması hedeflenmektedir.

Sosyal ve Terapötik Etkinlikler

Palyatif bakımın yalnızca tıbbi tedavi ve fiziksel bakımdan oluşmadığı, hastanın sosyal ve psikolojik iyilik hâlinin de bakım sürecinin önemli bir parçası olduğu anlayışıyla servisimizde sosyal ve terapötik etkinlikler gerçekleştirilmektedir.

Servisimiz bünyesinde oluşturulan sosyal meşguliyet alanında, Halk Eğitimi Merkezi eğitmenlerinin katkılarıyla hastaların fiziksel ve bilişsel durumlarına uygun olarak her gün çeşitli etkinlikler düzenlenmektedir.

Bu etkinlikler arasında;

• Örgü,
• Boyama,
• El sanatları,
• Çiçek ve saksı bitkisi yetiştirme,
• Hastaların durumlarına uygun iş ve uğraşı etkinlikleri

yer almaktadır.

Bu çalışmalarla hastaların hastane ortamında sosyal etkileşimlerinin sürdürülmesi, günlük yaşama katılımlarının desteklenmesi, üretkenlik duygularının korunması ve psikososyal iyilik hâllerinin güçlendirilmesi amaçlanmaktadır.

Bakım Anlayışımız

Palyatif Kritik Bakım Servisimizin temel amacı; yoğun bakımdan palyatif bakıma, palyatif bakımdan evde sağlık hizmetlerine kadar uzanan bakım zincirinin kesintisiz şekilde yürütülmesini sağlamak, hastanın klinik durumunu ve yaşam kalitesini mümkün olan en iyi düzeyde desteklemek ve hasta ailesini bakım sürecinin aktif bir parçası hâline getirmektir.

Tıbbi tedavi, ileri bakım uygulamaları, rehabilitasyon, beslenme desteği, psikososyal ve manevi destek, hasta-aile eğitimi ve Evde Sağlık Hizmetleri ile koordinasyonu bir araya getiren servisimiz; hasta ve ailesini merkeze alan, bütüncül ve multidisipliner bir palyatif kritik bakım modeliyle hizmet vermektedir.